BANKACILIK SİSTEMİNDE ETKİNLİK VE VERİMLİLİK (VERİ ZARFLAMA ANALİZİ İLE BİR UYGULAMA)

Emre Güneşer BOZDAĞ, Mitra Salimi ALTAN, Ahmet Erol BOZDAĞ

Özet


Dayanıklı ve güçlü bir ekonominin varlığı, sağlıklı çalışan ve büyüyen finans sistemi ile mümkündür. Türkiye’de, finansal sektörün temelini bankacılık sistemi oluşturmaktadır. Bu çalışmada ilk önce, Türkiye’de bankacılık sektörü içinde faaliyet gösteren 32 adet ticari bankanın 2006 Aralık - 2009 Eylül dönemleri içerisinde üçer aylık bilanço dönemleri bazında Veri Zarflama Analizi (VZA) ile sermaye yapılarına ve ölçek büyüklüklerine göre etkinlik analizi yapılmıştır. Daha sonra da bu bankalar içinden İMKB’ye kote olanlar için hisse senedi piyasasına açılmanın etkinlik ve verimlilik üzerine etkisi incelenmiştir. Ayrıca etkin bulunmayan banka yönetimlerine yol göstermesi amacıyla potansiyel iyileştirme analizi yapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre; 10 banka her dönem etkin bulunmuş;2 bankanın ise hiçbir dönem etkin olmadığı görülmüştür. Sermaye yapılarına göre sınıflanan bankalar içinde ortalama etkinlik skor değeri en yüksek olan Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na (TMSF) devir olan Birleşik Fon Bankası A.Ş. olmuştur. Bu grubu kamu sermayeli ticari bankalar izlemektedir. Etkinlik sıralaması özel sermayeli ticari bankalar ve yabancı sermayeli bankalar şeklinde devam etmektedir. İMKB’ye kote olmayan bankaların ortalama etkinlik skorunun, İMKB’ye kote olan bankalardan yüksek olduğu görülmüştür. Bunun sebebi; bankaların, etkinliklerini arttırma amacı yerine İMKB aracılığıyla daha ucuz fon temin etme gayretleri olduğu kanısına varılmıştır.

Anahtar Kelimeler


Etkinlik; Verimlilik; Veri Zarflama Analizi; Performans İyileştirme

Tam Metin:

PDF

Referanslar


CHARNES, A., W., W., COOPER, Rhodes, E., (1978). Measuring The Efficiency of Decision Making Units., European Journal of Operational Research, Vol. 2, 429 . 444.

CİNGİ S. ve A. TARIM. (2000). Türk Banka Sisteminde Performans Ölçümü Dea-Malmquist TFV Endeksi Uygulaması, TBB Yayını, İstanbul.

ERKUT, H., Polat, S., (1993). Türk Sanayinde Verimlilik Analizi İçin Simülasyon Modeli, Yayınlanmamış Araş. Projesi Raporu, İTÜ, İstanbul.

ERSEN H. M. (1999). “Veri Zarflama Analizinin Skokastik Değişiklikler Altında Geçerliliği Gürültünün Verimsizlik Bileşeni”, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Y.L. Tezi Ankara.

ESENBEL Mine, ERKİN Mustafa O., ERDOĞAN F. Korhan (2000). “Veri Zarflama Analizi ile Dokuma, Giyim Eşyası Ve Deri Sektöründe Faaliyet Gösteren Firmaların Etkinliğinin Karşılaştırılması”, http://analiz.ibsyazilim.com/egitim/gazi001.html

KARSAK, E., İŞCAN, E., F., (2000). Çimento Sektöründe Göreli Faaliyet Performanslarının Ağırlık Kısıtlamaları ve Çapraz Etkinlik Kullanarak Veri Zarflama Analizi ile Değerlendirilmesi, Endüstri Mühendisliği Dergisi, Cilt : 11, Sayı: 3.

KARSAK, E., ÖZYİĞİT, Tamer. (1999). Gelişmekte Olan Ülkelerin Sosyo-Ekonomik Performansalarının Göreli Değerlendirilmesi, IV. Ulusal Ekonometri ve İstatistik Sempozyumu Bildirileri, M.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Ekonometri Bölümü, 14-16 Mayıs, Antalya.

KAVUNCUBAŞI, Ş. (1995). “Hastanelerde Göreli Verimlilik Ölçümü: Veri Çevreleme Analizinin Uygulanması”, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ankara.

KOCAKALAY, S. (2003). Veri Zarflama Analizi ve Uygulamasına Yönelik Bir Araştırma, Dumlupınar Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Y.Lisans Tezi, Kütahya.

NORMAN, M., STOKER, B., (1992). Data Envolopment Analysis, Wiley Publishers, England, 1992.

ROLL, Y., GOLANY, B., SEROUSSY, D.(1989). “Measuring the Efficieny of Maintenance Units in the Israeli Air Force”, European journal of Operational Research, 43.

TARIM, A. (2001). Veri Zarflama Analizi Matematiksel Programlama Tabanlı Göreli Etkinlik Ölçüm Yaklaşımı, Sayıştay Yayın İşleri Müdürlüğü Araştırma İnceleme Çeviri Dizisi:15, Ankara.

YOLALAN, R. (1993). İşletmeler Arası Göreli Etkinlik Ölçümü, Milli Produktivite Merkezi Yayınları, 483, Ankara.


Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.


Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 3.0 License.


Business Source Complete  Open Archives Index  Google Scholar Index  Advanced Science Index (ASI  Open Academic Journals Index (OAJI)